سلام به معماران و هنردوستان عزیز

امروز هم به بهانه یه مناسبت رسیدم خدمتتون...

امروز اول اردیبشت روز بزرگداشت یکی از شعرای نامدار ایرانیه که می دونم همتون می دونین

درسته...

روز بزرگداشت شیخ شیراز سعدی هستش.

از اونجایی که ما معماریم و همه معمارها هنر دوستن و تازه اینکه تمام دنیا سعدی رو می شناسن و این خیلی بده که ما که ایرانی هستیم یادی از بزرگان کشورمون نکنیم واسه همین می خوام یه کم از سعدی و معماری آرامگاهش بگم...

سعدی

سعدی 1

سعدي تخلص و شهرت «ابوعبدالله مشرف به مصلح» يا «مشرف‌لدين بن مصلح‌الدين»، مشهور به «شيخ سعدي» يا «شيخ شيراز» و يا «شيخ» و همچنين معروف به «افصح‌المتكلمين» است. درباره نام و نام پدر شاعر و همچنين تاريخ تولد سعدي اختلاف بسيار است. سال تولد او را از 571 تا 606 هجري قمري احتمال داده‏اند و  .درباره تاریخ درگذشتش هم سالهای ۶۹۰ تا ۶۹۵ را نوشته اند سعدي در شيراز پاي به دايره هستي نهاد.مشهورترین آثار این شاعر بزرگ که بيانگر  دانايي، توانايي، تجارب اجتماعي و عرفاني و ادبي سعدیست گلستان و بوستان می باشند.

 

معماری ارامگاه سعدی

آرامگاه سعدی 1

سعدی در خانقاهی که اکنون آرامگاه اوست و در گذشته محل زندگی او بود، به خاک سپرده شد که در ۴ کیلومتری شمال شرقی شیراز، در دامنه کوه، در انتهای خیابان بوستان و در کنار باغ دلگشا است. این مکان در ابتدا خانقاه شیخ بوده که وی اواخر عمرش را در آنجا می‌گذرانده و سپس در همانجا دفن شده‌است. برای اولین بار در قرن هفتم توسط خواجه شمس الدین محمد صاحبدیوانی وزیر معروف آباقاخان، مقبره‌ای بر فراز قبر سعدی ساخته شد. در سال ۹۹۸ به حکم یعقوب ذوالقدر، حکمران فارس، خانقاه شیخ ویران گردید و اثری از آن باقی نماند. تا این که در سال ۱۱۸۷ ه.ق. به دستور کریمخان زند، عمارتی ملوکانه از گچ و آجر بر فراز مزار شیخ بنا شد که شامل ۲ طبقه بود. طبقه پایین دارای راهرویی بود که پلکان طبقه دوم از آنجا شروع می‌شد. در دو طرف راهرو دو اطاق کرسی دار ساخته شده بود. در اطاقی که سمت شرق راهرو بود، قبر سعدی قرار داشت و معجری چوبی آن را احاطه کره بود. قسمت غربی راهرو نیز موازی قسمت شرقی، شامل دو اطاق می‌شد، که بعدها شوریده (فصیح الملک) شاعر نابینای شیرازی در اطاق غربی این قسمت دفن شد. طبقه بالای ساختمان نیز مانند طبقه زیرین بود، با این تفاوت که بر روی اطاق شرقی که قبر سعدی در آنجا بود، به احترام شیخ اطاقی ساخته نشده بود و سقف آن به اندازه دو طبقه ارتفاع داشت. بنای فعلی آرامگاه سعدی از طرف انجمن آثار ملی در سال ۱۳۳۱ ه-ش با تلفیقی از معماری قدیم و جدید ایرانی در میان عمارتی هشت ضلعی با سقفی بلند و کاشیکاری ساخته شد. رو به روی این هشتی، ایوان زیبایی است که دری به آرامگاه دارد.

آرامگاه سعدی 2

اثری که در سال ۱۳۳۱ به عنوان آرامگاه سعدی شیراز ساخته شد توسط مهندس فروغی و مهندس صادق طراحی شده بود.

مهندس فروغی

مهندس فروغی

(متاسفانه تصویری از مهندس صادق پیدا نکردم!اگه از دوستان کسی تصویری از ایشون داره ممنون می شم لینکش رو بذارن)

در دهه 1320 انجمن آثار ملي در شيراز ساخت بناي جديدي را براي آرامگاه سعدي در دستور کار قرار داد که طرح پيشنهادي مهندس محسن فروغي و مهندس علي صادق پذيرفته شد و فعاليت هاي اجرايي در تيرماه 1328 آغاز شد. طرح معماري اين مجموعه، از يک ايوان ستون دار بلند و يک رواق کشيده تشکيل شده است که به صورت يک «L» سازماندهي شده اند. در محل برخورد ايوان و رواق يک گنبد تعبيه شده که مقبره سعدي در آن قرار دارد و بر فراز آن گنبد، کاشي فيروزه فامي مي درخشد. ايوان اصلي ستون دار که در امتداد مسير اصلي ورودي قرار دارد، مرتفع و با سقفي صاف است، در حالي که رواق مزبور، کوتاه تر و متشکل از شماري دهانه قوسي شکل است. همچنين آب قنات مخصوص سعدي، درون آبنماي موسوم به حوض ماهي در زيرزمين اين مجموعه جريان دارد. در طرح آرامگاه سعدي، عناصر معماري ايراني مانند ايوان و گنبد، با ظرافت تمام به زبان مدرن بيان شده اند. ترکيب ستون ها، فرم خالص گنبد با تک رنگ فيروزه يي و ترکيب آزاد فضاها از عواملي هستند که ماهيتي مدرن به اين ساختمان بخشيده اند. از سوي ديگر کاربرد کاشي و عناصري مانند گنبد و قوس، کيفيتي ايراني به مجموعه داده است. ساختمان کاخ نياوران نيز از جمله آثار متاخر فروغي است که در عرصه کاخ هاي ييلاقي شاهان قاجار برپا شده است. اين کاخ که در آغاز به عنوان محلي براي پذيرايي و اقامت ميهمانان عالي رتبه دربار طراحي شده بود، حين اجرا با ايجاد تغييراتي در کاربري و انتظام فضايي، به محل سکونت محمدرضاشاه و خانواده او اختصاص يافت. کاخ، حجم مکعب شکلي به ابعاد 56+40 متر و ارتفاعي حدوداً 12 متر دارد. بناي آن چهار طبقه است که سه طبقه از آن روي همکف داراي کاربري هاي سکونتي، پذيرايي و خدماتي است و يک طبقه آن در زير زمين با کاربري خدماتي و سرويس شامل آشپزخانه، سردخانه، انبار و تاسيسات احداث شده است. سبک معماري اين بنا به ويژه در نماهاي شمالي و جنوبي، به دليل تقارن کامل در پيکره آنها اندازه بازشوها و نحوه استقرار ايوان ستون دار اصلي مانند آثار اوليه فروغي، از شيوه کلاسيک الهام گرفته شده است، اما نماي غربي و شرقي آن يادآور سبک معماري مدرن است.

آرامگاه سعدی 3

چند سال قبل که رفته بودیم شیراز یه روز که می رفتیم آرامگاه سعدی بارون تندی اومد.جای همگی خالی خیلی خوش گذشت...چند تایی عکس از داخل آرامگاه گرفتم.خیلی خوشکل شدن.حیف که الان اسکنر ندارم والا می ذاشتم ببینینشون.

خلاصه....

این هم از امروز

همیشه شاد و هنر دوست باقی بمونین

 

منابع:

سعدیه(در این قسمت می تونین تصویر هوایی از آرامگاه سعدی رو هم ببینین)

نگاهی دیگر(خلاصه ای از زندگی و آثار مهندس فروغی)

رعنا لعل-شیخ سعدی